Plama soczewicowata

Co to jest plama soczewicowata?

Plama soczewicowata (łac. lentigo) to płaskie, dobrze odgraniczone przebarwienie skóry, mające postać jasno- lub ciemnobrązowej plamki o równomiernym zabarwieniu. Powstaje w wyniku miejscowego nagromadzenia melaniny oraz zwiększonej liczby komórek barwnikowych w naskórku. Występuje w różnych odmianach. Szczególnie powszechne są plamy soczewicowate związane z ekspozycją na słońce (tzw. lentigo słoneczne), popularnie nazywane plamami posłonecznymi lub – w starszej terminologii – „plamami starczymi”. Pojawiają się najczęściej na obszarach najbardziej narażonych na promieniowanie UV, takich jak twarz, grzbiety dłoni, dekolt, ramiona i przedramiona. Są bardzo częstym objawem fotostarzenia skóry i pojawiają się głównie u osób dorosłych, nasilając się z wiekiem oraz wraz z kumulacją ekspozycji na słońce. Są zmianami łagodnymi, jednak każda nowa, zmieniająca się lub nietypowa zmiana barwnikowa powinna zostać oceniona przez specjalistę.

Jakie są przyczyny plam soczewicowatych?

Głównym czynnikiem odpowiedzialnym za powstawanie plam soczewicowatych związanych ze słońcem jest przewlekła ekspozycja na promieniowanie ultrafioletowe (UV). Pod wpływem słońca melanocyty są pobudzane do zwiększonej produkcji melaniny, a wieloletnia, kumulująca się ekspozycja prowadzi do powstawania trwałych, miejscowych przebarwień. Plamy soczewicowate pojawiają się przede wszystkim na obszarach najbardziej narażonych na słońce i nasilają się z wiekiem – nie tyle ze względu na sam wiek, ile na skumulowaną przez lata ekspozycję na UV. Z tego powodu określenie „plamy starcze” jest mylące – ich główną przyczyną nie jest starzenie się jako takie, lecz fotostarzenie wywołane słońcem. Do czynników sprzyjających należą też korzystanie z solarium oraz indywidualne predyspozycje. Każda zmiana, która jest nowa, szybko się powiększa, ma nieregularny kształt lub niejednolity kolor, wymaga oceny specjalisty.

Jak rozjaśnia się plamy soczewicowate?

Plamy soczewicowate można skutecznie rozjaśniać i redukować, jednak – jak przy wszystkich przebarwieniach – kluczowe znaczenie ma konsekwentna ochrona przeciwsłoneczna, bez której zmiany będą się nasilać i nawracać. Codzienne stosowanie filtrów przeciwsłonecznych jest zarówno elementem leczenia, jak i podstawową profilaktyką powstawania nowych plam. W redukcji stosuje się składniki rozjaśniające i hamujące produkcję melaniny (witaminę C, niacynamid, kwas azelainowy), preparaty wspierające odnowę skóry oraz zabiegi z medycyny estetycznej i kosmetologii. Do skutecznych metod należą peelingi chemiczne oraz zabiegi laserowe i oparte na świetle, które działają na przebarwienia. Przed leczeniem ważne jest, aby specjalista ocenił charakter zmian i potwierdził ich łagodny charakter. Terapię przebarwień najlepiej prowadzić pod okiem specjalisty.