Keloid

Co to jest keloid (bliznowiec)?

Keloid, czyli bliznowiec, to rodzaj nieprawidłowej, przerośniętej blizny, która powstaje w wyniku zaburzonego procesu gojenia skóry. Jego charakterystyczną cechą, odróżniającą go od innych blizn, jest to, że rozrasta się poza obszar pierwotnej rany lub uszkodzenia, „wychodząc” na otaczającą zdrową skórę. Keloidy mają zwykle postać uniesionych, twardych, gładkich zmian o barwie od różowej i czerwonej po ciemniejszą, a ich rozmiar może z czasem się powiększać. Najczęściej pojawiają się na klatce piersiowej, barkach, plecach, płatkach uszu (np. po przekłuciu) czy karku, choć mogą wystąpić w różnych miejscach. Powstają w odpowiedzi na uszkodzenia skóry – rany, zabiegi chirurgiczne, oparzenia, przekłucia, a nawet zmiany trądzikowe. Skłonność do tworzenia keloidów jest w dużej mierze uwarunkowana genetycznie – częściej dotyczy osób o ciemniejszej karnacji oraz osób, u których keloidy występowały wcześniej lub w rodzinie.

Keloid a blizna przerostowa – różnice

Keloidy bywają mylone z bliznami przerostowymi, bo oba rodzaje zmian są uniesionymi, przerośniętymi bliznami powstającymi w wyniku nadmiernej produkcji kolagenu podczas gojenia. Istnieje jednak kluczowa różnica. Blizna przerostowa pozostaje w obrębie pierwotnej rany – jest uniesiona i pogrubiała, ale nie wykracza poza granice uszkodzenia, a z czasem często ma tendencję do częściowego samoistnego spłaszczania się. Keloid natomiast rozrasta się poza obszar pierwotnej rany, nacieka na otaczającą zdrową skórę i zwykle nie cofa się samoistnie, a wręcz może się powiększać. Keloidy są też bardziej oporne na leczenie i mają większą tendencję do nawrotów. Obie zmiany wynikają z zaburzonego, nadmiernego procesu gojenia, jednak keloid jest jego bardziej nasiloną i trudniejszą formą. Prawidłowa ocena charakteru blizny powinna być przeprowadzona przez specjalistę.

Jak leczy się keloidy?

Leczenie keloidów bywa wymagające, bo zmiany te są oporne na terapię i mają tendencję do nawrotów, dlatego najlepiej prowadzić je pod opieką dermatologa lub lekarza medycyny estetycznej. Stosuje się różne metody, często łączone dla zwiększenia skuteczności: iniekcje preparatów zmniejszających przerost blizny, krioterapię, specjalne opatrunki i plastry silikonowe, ucisk, a w wybranych przypadkach zabiegi laserowe lub inne procedury. Wybór metody zależy od wielkości, lokalizacji i charakteru keloidu. Bardzo istotna jest profilaktyka u osób ze skłonnością do keloidów – warto unikać niepotrzebnych urazów skóry, przekłuć czy zabiegów mogących sprowokować powstanie bliznowca, a w razie konieczności zabiegu poinformować lekarza o tej skłonności. Ze względu na oporność na leczenie i ryzyko nawrotów kluczowe są realistyczne oczekiwania. Postępowanie zawsze powinno być dobrane indywidualnie podczas konsultacji ze specjalistą.